Πέμπτη, ημέρα της Χημείας! Chemistry Thursday: Σκληρότητα νερου

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(1 Ψήφος)

Σκληρότητα νερού

Η σκληρότητα εκφράζει την συγκέντρωση των διαλυμένων αλάτων ασβεστίου και μαγνησίου και εξαρτάται από τα πετρώματα που έχει περάσει το νερό. Ο όρος σκληρότητα χρησιμοποιείται για τον χαρακτηρισμό των νερών που δεν αφρίζουν καλά όταν χρησιμοποιούνται για πλύσιμο με σαπούνι και αφήνουν λευκά αποθέματα πουριού στην εσωτερική επιφάνεια οικιακών συσκευών.

Το πόσιμο σκληρό νερό δεν είναι γενικά επιβλαβές για την υγεία του ανθρώπου, αλλά μπορεί να δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις, όπου παρακολουθείται η σκληρότητα του νερού για να αποφεύγονται βλάβες σε λέβητες, πύργους ψύξης ή άλλες συσκευές που χειρίζονται νερό.

Η σκληρότητα του νερού καθορίζεται από τη συγκέντρωση πολυσθενών κατιόντων στο νερό. Πολυσθενή κατιόντα είναι κατιόντα (θετικά φορτισμένα σύμπλοκα μετάλλων) με φορτίο μεγαλύτερο από 1 +. Συνήθως, τα κατιόντα έχουν το φορτίο 2 + και  τα συνηθέστερα κατιόντα του σκληρού νερού περιλαμβάνουν Ca 2 + (ασβέστιο) και Mg 2 + (μαγνήσιο). Αυτά εισέρχονται στην παροχή νερού από την έκπλυση ορυκτών εντός του υδροφόρου ορίζοντα. Κοινά μέταλλα που περιέχουν ασβέστιο όπως είναι ο ασβεστίτης και γύψος. Το βρόχινο και το απεσταγμένο νερό είναι μαλακά, επειδή περιέχουν λίγα ιόντα.

Ας δούμε τη διαφορά που παρουσιάζουν κατά  τη χρήση/διάλυση των σαπουνιών από φυτικά έλαια και των σαπουνιών από τασιενεργά. Το σαπούνι από έλαια είναι στην ουσία άλατα λιπαρών οξέων με νάτριο (π.χ. παλμιτικό νάτριο) όπως προκύπτουν από την αντίδραση της σαπωνοποίησης. Όταν τα άλατα αυτά έρχονται σε επαφή με σκληρό νερό, το οποίο όπως αναφέρθηκε παραπάνω έχει υψηλή περιεκτικότητα σε ιόντα ασβεστίου και μαγνησίου τότε σχηματίζονται αδιάλυτες ενώσεις με ασβέστιο (π.χ. παλμιτικό ασβέστιο). Οι ενώσεις αυτές είναι ο λόγος που το σαπούνι από έλαια αφήνει υπολείμματα στα είδη υγιεινής. 

Σε αντίθεση με το φυσικό σαπούνι, αφρόλουτρα ή σαμπουάν που περιέχουν τασιενεργά (π.χ. sodium laureth sulfate, cocamidopropyl betaine) δεν αφήνουν υπολείμματα γιατί οι ενώσεις αυτές είναι πολύ ευδιάλυτες στο νερό και δεν σχηματίζουν ενώσεις με τα ιόντα ασβεστίου και μαγνησίου. Αυτός άλλωστε ήταν και ο λόγος που δημιουργήθηκαν τα τασιενεργά.

Για να μειώσουμε τα υπολείμματα από τη χρήση φυσικού σαπουνιού μπορούμε να χρησιμοποιούμε βόρακα κατά την παρασκευή ο οποίος δεσμεύει τα ιόντα ασβεστίου και μαγνησίου ώστε να μειώνεται ο σχηματισμός των αδιάλυτων ιόντων.

 

Βιβλιογραφία

http://en.wikipedia.org/wiki/Water_hardness

www.saponifier.com

 

Τελευταία τροποποίηση στις Πέμπτη, 18 Ιούνιος 2015 14:58

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.